تحقیقات بازار؛ شناخت بازار پیش از تصمیم
تحقیقات بازار فرایندی نظاممند برای تعریف مسئله، گردآوری و تحلیل داده و شناخت مشتری، بازار و محیط رقابتی است. در شیده، انتخاب روش از خودِ مسئله آغاز میشود؛ نه از یک ابزار ثابت.
تحقیقات بازار چیست؟
پاسخ کوتاه: تحقیقات بازار، گردآوری و تحلیل نظاممند اطلاعات برای شناخت بازار، مشتریان، رقبا و شرایطی است که بر یک تصمیم تجاری اثر میگذارند.
پرسش پژوهش میتواند درباره شناخت نیاز مشتری، رفتار خرید، تصویر برند، تجربه استفاده از محصول یا خدمت، شبکه فروش، رقبا یا فرصتهای بازار باشد. دامنه مطالعه باید پیش از گردآوری داده روشن شود تا دادههای تولیدشده مستقیماً به مسئله تصمیمگیری مربوط باشند.
فرایند یک مطالعه بازار
یک مطالعه قابل دفاع باید روشن کند چه جامعهای بررسی شده، داده از چه منبعی آمده، چه روشی برای انتخاب یا دسترسی به پاسخگویان بهکار رفته و محدودیتهای داده چیست. در مطالعات پیمایشی، کیفیت فقط با تعداد پاسخها سنجیده نمیشود؛ خطاهای پوشش، نمونهگیری، عدم پاسخ، اندازهگیری و پردازش نیز باید در طراحی و تفسیر نتایج دیده شوند.
روشها بر اساس مسئله انتخاب میشوند
بسته به موضوع، مطالعه میتواند از دادههای موجود و مطالعه اسنادی، پرسشنامه، تماس تلفنی، مصاحبه، دادههای مشتریان یا ترکیبی از این منابع استفاده کند. طراحی پرسشنامه نیز یک مرحله مستقل و حساس است؛ صورتبندی و ترتیب سؤالها میتواند بر پاسخها اثر بگذارد و ابزار جدید باید پیش از اجرای اصلی کنترل یا پیشآزمون شود.
تجربه مستند شیده در بازارهای صنعتی و مصرفی
تجربه اجرایی شیده شامل مطالعات بازار و افکارسنجی در حوزههای ماشینآلات راهسازی و معدنی، صنایع تولیدی، سیم و کابل و رفتار مشتری است. در یکی از مطالعات حوزه ماشینآلات، جامعه اطلاعاتی ۱٬۲۶۲ مورد بررسی شد، با ۴۷۹ مخاطب تماس گرفته شد و ۱۰۷ پاسخ تخصصی ثبت شد. این تجربه، علاوه بر تحلیل پاسخها، اهمیت کیفیت بانک اطلاعاتی، دسترسی به جامعه تخصصی و کنترل عدم پاسخ را در پژوهش B2B نشان میدهد.
در یک مطالعه دیگر درباره رفتار خرید، ۳۰۰ مشارکتکننده در شرق اصفهان بررسی شدند و موضوعاتی مانند رفتار خرید حضوری و آنلاین، سبد خرید، تفاوتهای فصلی و شاخصهای رضایت مورد مطالعه قرار گرفت. این نمونهها صرفاً برای نشاندادن دامنه تجربه اجرایی شیده ذکر شدهاند و جزئیات محرمانه کارفرمایان منتشر نمیشود.
شرح گستردهتر تجربههای اجرایی در صفحه پروژههای شیده و اعداد قابل انتشار در دادهها و یافتههای شیده ارائه شده است.
از داده تا تصمیم؛ با بیان محدودیتها
گزارش پژوهش باید میان «آنچه داده نشان میدهد» و «تفسیری که از داده ارائه میشود» تمایز بگذارد. شفافیت درباره جامعه هدف، شیوه گردآوری، حجم داده معتبر، زمان اجرا و محدودیتها، امکان ارزیابی بهتر یافتهها را فراهم میکند.
نمونههای مستند و قابل انتشار از دامنه پروژههای شیده در صفحه دادهها و یافتههای شیده گردآوری میشوند.
برای مطالعه روششناسی پیمایش، صفحه افکارسنجی شیده و راهنماهای نمونهگیری، طراحی پرسشنامه و عدم پاسخ را ببینید.
مسئله پژوهش را از سؤال مدیریتی آغاز کنید
اگر برای یک تصمیم بازار به شناخت دقیقتری از مشتریان، مخاطبان یا محیط رقابتی نیاز دارید، مسئله را با شیده در میان بگذارید.